ABD, Filistin Heyetinin BM Genel Kurulu'na Katılımını Engelledi

ABD hükümeti, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ve üst düzey Filistin temsilcilerinin önümüzdeki hafta New York'ta gerçekleştirilecek Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantısına katılmalarını vize kararıyla engelledi.

Dışişleri Bakanlığı, Filistin Yönetimi ve Filistin Kurtuluş Örgütü üyelerine yönelik uygulanan vize yaptırımlarının devam edeceğini duyurdu. Bu karar, geçen yıl alınan benzer bir kararın ardından ikinci kez hayata geçirilmiş oldu.

Washington yönetimi, bu vize engelinin gerekçesini, Filistin tarafının daha önceki taahhütlerini yerine getirmemesi olarak açıkladı. ABD, Filistin Yönetimi ve FKÖ'nün Uluslararası Ceza Mahkemesi ile Uluslararası Adalet Divanı'na başvurarak İsrail-Filistin çatışmasını uluslararası bir mesele haline getirmeye çalıştığını iddia etti.

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Merkezi'nde delegelere hitap ederken ekranlarda görüntülenecek. Geçen yıl da ABD, Abbas'ın BM Genel Kurulu'na katılmasına izin vermemişti. Bu durum üzerine BM Genel Kurulu, Filistin Devlet Başkanı'nın video mesajının toplantılarda yayımlanmasını sağlayan özel bir karar almıştı. Karar, ABD'nin Filistinli temsilcilere vize verilmemesi nedeniyle duyulan üzüntüyü ifade ediyor ve bu temsilcilerin toplantılara şahsen katılmaları gerekliliğini vurguluyordu.

Bu yıl da benzer bir durum ortaya çıkıyor. 193 üyeli BM Genel Kurulu’nun, Abbas’ın gelecek haftaki toplantıya video mesaj göndermesine izin vermesi bekleniyor. Abbas, geçtiğimiz yılki Genel Kurul toplantısında da video aracılığıyla konuşmuştu.

ABD'nin bu vize kararına yönelik eleştirilerin bir diğer boyutu, BM Genel Merkezi'nin New York'ta bulunmasında kaynaklanan ev sahibi ülkenin yükümlülükleri ile ilgili. 1947 tarihli BM Genel Merkez Anlaşması, yabancı diplomatların BM merkezine erişim haklarını güvence altına alıyor. Ancak ABD, güvenlik ve dış politika gerekçeleriyle vize kısıtlamalarını uygulamakta ısrar ediyor.

BM uzmanları, ABD’ye Filistinli yetkililere vize verilmesi çağrısında bulunmuştu. Uzmanlar, BM Genel Merkez Anlaşması'nın, davet edilen yetkililerin BM çalışmalarına katılımını sağlaması gerektiğini savunuyor. BM Genel Sekreterliği, 2026'da Abbas'ın toplantılara katılımıyla ilgili sorular üzerine, ev sahibi ülkenin, BM'de görevli diplomat ve hükümet yetkililerinin New York'a ulaşımını kolaylaştırma yükümlülüğünü yerine getirmesini umduğunu belirtti.

ABD Dışişleri Bakanlığı, Filistin Yönetimi ve FKÖ'nün barış sürecine ilişkin taahhütlerini yerine getirmediğini öne sürüyor. Washington, Filistin tarafını, İsrail'e karşı hukuki süreçlere girişmek, Filistin devletinin tek taraflı tanınmasını sağlamak ve terörizme destek vermekle suçluyor. Filistinli yetkililer ise ABD'nin arabuluculuğundaki müzakerelerin, İsrail işgalini sona erdirmediğini ve bağımsız bir devlet kurulmasını sağlayamadığını ifade ediyor.

Vize engeline rağmen Filistin heyeti, BM Genel Kurulunda tamamen temsilsiz kalmayacak. BM nezdinde akredite olan Filistinli diplomatlar toplantılara katılmaya devam edecek. Filistin, BM'de tam üye devlet statüsüne sahip değil, ancak gözlemci devlet konumunda bulunuyor ve Genel Kurulda oy kullanamıyor. Abbas'ın, yine video mesajla toplantıya katılması da gündemde.