Cevdet Yılmaz: Üniversiteleri Küresel Yeteneklerin Buluşma Noktası Yapacağız

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde düzenlenen Araştırma Üniversiteleri Destek Programı (ADEP) toplantısında önemli açıklamalarda bulundu.

Yılmaz, üniversitelerin yalnızca eğitim ve araştırma kuruluşları olarak değil, aynı zamanda kalkınmanın da kilit unsurları olduğuna dikkat çekti. Araştırma gücünün, bir ülkenin kalkınma hedeflerine ulaşmasında önemli bir yapı taşı olduğunu ifade etti.

Türkiye'nin ekonomik yapısının daha rekabetçi ve yüksek katma değer üreten bir düzeye ulaşabilmesi için bilimsel bilgi birikimi ile sanayi arasında sağlam bir bağ kurulması gerektiğine işaret eden Yılmaz, üniversitelerin bu bağın güçlendirilmesine katkıda bulunması gerektiğini vurguladı. "Üniversitelerimizin araştırma kapasitesini ülkemizin ihtiyaçlarına yönlendirmesi ve elde edilen sonuçları ekonomik faydaya dönüştürmesi stratejik bir öncelik olarak görülmektedir," dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın liderliğinde yükseköğretim alanındaki kazanımları daha ileri taşımak için çaba gösterdiklerini belirten Yılmaz, Türkiye'deki 23 üniversitenin araştırma üniversitesi statüsünde bulunduğunu hatırlattı. Ayrıca, 10 üniversitenin performansını takip ettiklerini dile getirdi.

ADEP'in araştırma üniversitelerine yönelik performans esaslı bir destek programı sunduğunu kaydeden Yılmaz, devlet üniversitelerine tahsis edilecek bütçenin yıllık performans sonuçlarına göre belirlendiğini açıkladı. Bu kaynakların ülkenin kalkınma öncelikleri ile üniversitelerin bilimsel yeterlilikleri doğrultusunda kullanılmasının amaçlandığını belirtti.

Yılmaz, ADEP'in başka kamu harcama programları için de örnek teşkil edebileceğini ifade etti. 2022 yılında 188 projeye 115 milyon lira destek sağlarken, 2026 yılında 1,4 milyar lira ile 548 projeyi desteklemeyi hedeflediklerini söyledi. Proje sayısının 4 yılda üç katına çıktığını ve destek tutarının da 12 katına ulaştığını belirtti.

Jeopolitik belirsizliklerin arttığı bir dönemde, istikrarı koruyabilen ülkelerin dünya sıralamasında yükseldiğine dikkat çeken Yılmaz, kaynakları stratejik yönetmenin artık bir zorunluluk haline geldiğini vurguladı. Projelerden bekledikleri sonuçların nitelikli yayınlar, yeni araştırmalar ve uygulama sonuçları olduğunu ifade etti.

ADEP'in yeni dönemi için stratejik odak, etki ve hesap verebilirlik gibi unsurların ön planda olacağını belirten Yılmaz, özel sektörün projelere katkısının da artırılması gerektiğini vurguladı. Yeni yapıda, projelerin ölçeğine göre destek şartlarının ve beklenen çıktılarının farklılaşacağını aktardı.

Yılmaz, ayrıca Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile işbirliği yaparak öğrencilerin daha nitelikli işlerde çalışmasını sağlamak için görüşmeler yapıldığını söyledi. Öğrencilerin araştırma laboratuvarlarında destek sağlayarak hem maddi kazanç elde edebileceğini hem de araştırma dünyasına adım atabileceğini ifade etti.

AR-GE harcamalarının milli gelir içindeki payının 2002'de yüzde 0,5 iken 2024'te yüzde 1,5'e yükseleceğini belirten Yılmaz, Türkiye'nin ekonomik büyüklüğünün de artarak 1,8 trilyon doları aşacağını öngördü. AR-GE personelinin sayısının 29 binden 310 bine çıktığını ve yıllık patent başvurularının da 8 bin 600'ün üzerine çıkacağını aktardı.

Bilimsel yayın sayısı açısından Türkiye'nin dünya sıralamasında önemli bir ilerleme kaydettiğini belirten Yılmaz, 2027'de Türkiye'den 6 üniversitenin ilk 500'e girmesinin hedeflendiğini ifade etti. PISA 2025 sonuçlarının, Türkiye'nin eğitim yatırımlarının olumlu sonuçlar verdiğini gösterdiğini dile getirdi.

Yılmaz, Türk yükseköğretiminin global cazibesini artırmak adına uluslararası öğrencilerin araştırma görevlisi kadrolarına alınmasını öngördüklerini açıkladı. Bu sayede beyin göçünü desteklemeyi hedeflediklerini belirtti.

Eğitimde nitelikli insan gücünün önemine dikkat çeken Yılmaz, Türkiye'yi cazibe merkezi haline getirecek yeni programlara destek vermeye devam edeceklerini söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı